بیلیم آداملاری 5 یئنی ایزوتوپ تاپدیلار

بیلیم آداملاری 5 یئنی ایزوتوپ تاپدیلار

“لاورنس لیورمور” لابوراتوواریندان بیلیم آداملاری، اولوسلار آراسی آراشدیرماچیلارلا بیرلیکده چالیشاراق 5 یئنی آتوم (اتم) چئکیرده‌یی(هسته) کئشف ائتدیلر. بئله‌جه نوکلیتلر(اتم‌لار) تابلوسونا یئنی جزءلار اکلنمیش اولدو.

سوپر آغیر ائلئمئنت‌لرین سنتئزینده یئنی مئتودلار گلیشدیرمه‌یه‌ تمرکز ائدن آراشدیرماچیلار بئرکلیوم، نئپتونیوم، اورانیوم و آمئریکیوم ایکی ایزوتوپونو کشف ائتدیلر.

هیندوستان مانیپال بیلی یوردو(اونیوئرسیته‌سی)، آلمانیا GSI- گیسسن ، ژوستوس لیبیگ اونیورسیته‌سی گیسسن(آلمانیا)، ژاپون آتوم ائنرژیسی آژانسی و روسییا نوکلر آراشدیرما ائنستیتوسو’نون قاتیلیمی ایلا گئرچکلشدیریلن چوخ اولوسلو چالیشما، فیزیک لئتترن ب. درگی‌سینده داون ساوگنسسی، کئن موودی، روگر اندرسون و مارک ایستویر دَنَه‌ی‌لری(سنجش) اولاراق یایینلاندی.

هر کیمیاسال ائلمنت فرقلی ایزوتوپلار شکلینده گؤرونور. ایزوتوپلاردا سادجه چئکیردکلرده نوترون ساییسی فرقلی بو ندنله سادجه کوتله فرقی اولوشور. یئنی کشف ائدیلن ایزوتوپلاردا ایسه، داها آز نوترون اولدوغوندان دولایی بیلینن ایزوتوپلاردان داها خفیف.

بوگونه‌ قدر، پئرییودیک تابلو’داکی (مندیلیوف جدولی) 114 ائلمنتین 3000’دن چوخ ایزوتوپو اولدوغو بیلینیر. بیلیمسل آچیدان بونلارا علاوه اولاراق 4000’دن چوخ ایزوتوپ اولدوغو ، هله کشف ائدیلمه‌دییی آمما اولماسی گرکلییی بَلیرله‌نیر. نوترونلارین ساییسی هر نه قدر آز اولسا دا ، یاپیلاری چوخ ائگزوتیک اولدوغوندان آتومیک چئکیردکلرینین تعریف ائدیلمه‌سی اوچون تئوریک مدل‌لرین گلیشدیریلمه‌سی ایلگینج دیر.

ایه‌ر اؤرنک وئرجک اولورساق ، نورمالدا اورانیوم 146 نوترونا صاحیب اولسا دا یئنی تاپیلان ایزوتوپدا سادجه 124 نوترون وار. بو دا بو دورومدا آراشدیریلماسی گرکن بیر چوخ ایزوتوپون اولدوغونو گؤسته‌ریر.

آراشدیرماچیلار بو دئنئی (سنجش) اوچون، 300 نانومتر قالینلیغیندا کوریوم فولیویو هیزلاندیریلمیش کالسییوم چئکیردگی ایله ووردو. گئرچکلشن بو چارپیشمالاردا ایکی ائلمنتین بیربیرینه‌ توخونماسی‌یلا اولوشان چوخ قیسا سوره‌لی بیله‌شیک سیستئمی اولوشدو. بیله‌شیک سیستئمی پوزولمادان اؤنجه (سکستیلیون ثانیه) ایکی چئکیردک یاپی‌داشلاری پروتون و نوترونلارینی دَییشدیریر. ایشده بو چاغدا چوخ قیسا سوره‌لیگینه‌ فرقلی ایزوتوپلار اولوشویور.

بئرکلیوم، نئپتونیوم، اورانیوم و آمئریکیوم بو چارپیشمالارین سونوندا اولوشدو. ائلکتریک و مانیتیک آلانلاردا بو یاریلانما اورونلری آیریلدی و آنالیز ائدیلدی. بئله‌جه یاریلانما اورونلریندن یئنی ایزوتوپلار تانیملاندی .

GSIدا 107 دن 112 آراسی ائلئمئنت کشف ائدیلدی.

 

قایناق: http://phys.org/news/2015-10-lab-scientists-nuclei.html

مطالب پیشنهادی :

باخیش گؤندر